Beynin farklı bölgelerinde işlenen bilgilerin tek bir hatıraya nasıl dönüştüğü aydınlatıldı. Nöronlardaki ‘dalgalanmalar’ın sırrı çözülüyor.
California Üniversitesi San Diego araştırmacıları, dirençli epilepsi tedavisi gören 35 hastanın beynine yerleştirilen elektrotlar aracılığıyla 1373 nöronun elektriksel aktivitesini kaydederek, tek bir düşüncenin nasıl oluştuğuna dair önemli bir keşifte bulundu. Bilim insanları, tanıdık bir sima ile karşılaşıldığında isim, yer ve anıların beynin farklı loblarında işlenmesine rağmen nasıl kesintisiz tek bir hatıraya dönüştüğünü araştırdı.
Hafıza testleri sırasında ‘dalgalanma’ adı verilen, saniyede 90 titreşime ulaşan ve saniyenin sadece onda biri kadar süren yüksek frekanslı ritmik elektriksel patlamalar takip edildi. Bu dalgalanmaların, beynin birbirine en uzak noktalarında ve her iki yarım kürede eş zamanlı tetiklendiği tespit edildi.
Ortak ritmin yakalanmasıyla aralarında 22 santimetreye kadar mesafe bulunan nöronların eş zamanlı sinyal iletme olasılığının yüzde 30 ila 49 arttığı belirlendi. Araştırmanın başyazarı Dr. Ilya Verzhbinsky, farklı bölgelerdeki hücrelerin senkronize çalışmasını değerlendirerek, “Eş zamanlı ateşlenen nöronlar, beynin veriyi birleştirme gücünü temsil eder. Bir bölgede görsel kimlik çözümlenirken diğer bölgede isme dair kayıtlar tutulur” dedi.
Oluşan ritmik uyumun, en uzak noktalar arasında anlık bir hat açarak hücrelerin ortak bir ekip gibi hareket etmesine olanak tanıdığını belirten Verzhbinsky, bu mekanizmanın hafıza oluşumunda kritik rol oynadığını vurguladı. Beynin farklı noktaları arasındaki ritmik bağın tek bir komuta merkezine bağlı olmadığını ifade eden uzmanlar, hafıza yükü arttıkça eş zamanlı sinyallerin sıklığının da yükseldiğini aktardı. Bilim insanları, bu mekanizmanın sağlıklı beyinlerdeki işleyişini incelemeyi ve hafıza bozukluklarının tedavisinde yeni bir hedef olup olamayacağını araştırmayı sürdürecek.
Yorum Yap