SON GELİŞME
--:--:--
USD50,41EUR55,40ALTIN6.132,62Istanbul17° Bulutlu4:21ÖĞLE'YEKALAN SÜRE
Gündem

Bakan Şimşek Piyasa Manipülasyonuna Karşı Algoritmik Takip Sistemi Kuruluyor

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, fon tasfiyeleri ve piyasa manipülasyonuyla mücadele için algoritmalı takip sistemi kurulacağını açıkladı. Yüz milyarlarca lira ödeme yapıldı.

0 Yorum Yapıldı
Bağlantı kopyalandı!
Bakan Şimşek Piyasa Manipülasyonuna Karşı Algoritmik Takip Sistemi Kuruluyor

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, özel bir televizyon kanalının canlı yayınında gündeme ilişkin önemli değerlendirmelerde bulunuyor. Bakan Şimşek, piyasa manipülasyonuyla mücadele kapsamında TÜBİTAK iş birliğiyle algoritmalı bir takip sistemi kurulacağını duyurmuş. Ayrıca, tasfiye edilen fonlardaki yatırımcılara bugüne kadar 161 milyar lira ödeme yapıldığını belirtiyor. Türkiye’nin çok taraflı kalkınma bankalarından 50 milyar doların üzerinde uygun maliyetli finansmana eriştiğini de ekliyor.

Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamındaki görüşmeler hakkında bilgi veren Şimşek, Türkiye’nin uluslararası kalkınma bankalarıyla güçlü bir diyaloğu olduğunu aktarıyor. Özellikle son üç yılda zirveye taşıdıkları bu iş birliği sayesinde 50 milyar doların üzerinde uygun maliyetli ve uzun vadeli finansmana eriştiklerini kaydediyor. Türkiye, Dünya Bankası Grubunda birinci sıraya yükselirken, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankasında (EBRD) ise son altı yıldır ilk sırada yer alıyor.

COP31 marjında ilgili kurumların üst yönetimleriyle bir araya gelen Bakan Şimşek, toplam 5,1 milyar dolarlık 10 kredi anlaşması imzaladıklarını açıklıyor. Bu kaynakların tarım, altyapı, sağlık, yenilenebilir enerji ve KOBİ’lere yönlendirileceğini vurguluyor. Anlaşmaların tamamı kalkınma odaklı bir yapı sergiliyor.

Fon Tasfiyelerinde Son Durum ve Ödemeler

Bakan Şimşek, fon soruşturmaları sürecine işaret ederek Türkiye’nin dünyadaki benzer durumlara oranla oldukça hızlı ilerlediğini belirtiyor. Tasfiye sürecinin planlandığı gibi gittiğini, hatta hız anlamında öngörülerden daha iyi ilerlediğini vurguluyor. Şeffaflık, etkinlik, adalet ve kamu kaynağı kullanmama ilkelerinin belirlendiğini kaydediyor. Bu fonların pay sahiplerine yapılacak ödemelerde bütçeden milletin parasının kullanılmadığının altını çiziyor.

17 Eylül tarihinde 131 fonun tasfiye kapsamına alındığını hatırlatan Şimşek, bu durumun 7 portföy yönetim şirketi, 131 fon ve yaklaşık 456 bin tekil müşteriyi kapsadığını söylüyor. Yapısı çok bozuk olmayan 97 fonun olağan tasfiyeye tabi tutulduğunu belirtiyor. Bu kapsamda bugüne kadar 94 fonda, 55 bin 821 kişiye 68 milyar lira ödendiğini açıklıyor. Sadece 3 küçük kapalı fonda 37 kişinin tasfiyesinin henüz tamamlanmadığını ekliyor. Olağan tasfiyeye tabi fonların tasfiyesi yüzde 99,9 oranında tamamlanmış durumda. Özellikle para piyasası fonları için yatırımcıların sadece paralarını değil, nemalarını dahi aldıklarını vurguluyor.

Tasfiye sürecinde İş Bankası ve Ziraat Bankası’na görev verildiğini aktaran Şimşek, cuma günü itibarıyla olağanüstü tasfiye kapsamındaki 25 fonda 415 bin 955 kişiye 93 milyar lira ödendiğini duyuruyor. Olağan ve olağanüstü fonların tasfiyesinde bugüne kadar toplamda 131 fonun 119’unda 444 bin 987 kişiye 161 milyar lira ödendiğini belirtiyor. 456 bin kişinin 371 bin 21’i net yatırım tutarının tamamını almış durumda.

Tasfiye kurallarını Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) belirlediğini, uygulama tebliğ veya kararlarını ise Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) verdiğini dile getiren Şimşek, TMSF nezdinde oluşturulan iade ve geri kazanım hesaplarında 35,6 milyar liralık birikim olduğunu açıklıyor. Bunun büyük bir kısmının cuma günü itibarıyla fonlara aktarıldığını ve ödendiğini, 2,6 milyar liralık kısmın ise nakit olarak durduğunu söylüyor. Nakit oluştukça ödemelerin yapıldığını ifade ediyor.

Sermaye Piyasası Kurulu’nun ortaya koyduğu kararların çok net olduğunu vurgulayan Bakan Şimşek, TBMM’den çıkan kanun kapsamında 1 milyon liraya kadar pay sahiplerine ödemenin öncelendirildiğini belirtiyor. Kaynaklar oluştukça diğer hak sahiplerine de 1 milyon lira ve üzerindeki ödemelerin yapılacağına dikkati çekiyor.

Piyasa Manipülasyonuna Karşı Yeni Sistem ve Reformlar

Sermaye Piyasası Kurulu’nun son yıllarda fonların istismar ettiği veya manipülasyona uğrayan hisselerde incelemeler yaptığını bildiren Şimşek, bu incelemeleri hızlandırdıklarını kaydediyor. SPK’yı güçlendirdiklerini ve atamalar yaptıklarını, 25 vergi müfettişini de Hazine ve Maliye Bakanlığından SPK’ya aktardıklarını belirtiyor. Bütün denetim, gözetim ve geriye dönük incelemeleri hızlandırdıklarını, bu ayın sonuna kadar büyük oranda tamamlanacağını ifade ediyor. İncelemeler çerçevesinde piyasa bozucu veya manipülasyona bulaşmış kişiler hakkında suç duyurularında bulunulduğunu ve haksız kazanç elde edenlerden geri iade talebinde bulunulduğunu açıklıyor.

Fon meselesinin ekonomiye etkilerine ilişkin bir soruyu yanıtlayan Şimşek, ilk etki kanalının servet etkisi olduğunu açıklıyor. Türkiye’deki borsa düşüşünün küresel piyasalardaki düşüşle aynı döneme denk geldiğini bildiriyor. 16 Eylül-13 Kasım döneminde birçok gelişmekte olan ülke borsasının sert kayıplar yaşadığını hatırlatıyor. Portföy değerlerinin inip çıkabileceğini vurgulayan Şimşek, belirsizlikler azalırsa Türkiye borsasının 3-5 ay içinde 16 Eylül seviyesine bile dönebileceği öngörüsünü paylaşıyor.

İkinci etki kanalının likidite olduğunu dile getiren Şimşek, para piyasası fonlarında veya borsada birikimi olan bazı vatandaşların bu dönemde birikimlerine erişemediğini belirtiyor. Bunun tüketimi etkilemiş olabileceğini, yapılan ara ödemelerle bu etkinin de sınırlandırıldığını kaydediyor. Bankacılık sektörüne olası etkilere işaret eden Şimşek, bankaların bu fonlara doğrudan riskinin oldukça sınırlı olduğunu belirtiyor. Bankacılık sektörünün aktif büyüklüğünün yaklaşık 56 trilyon lira olduğunu, bankaların bu fonlara doğrudan riskinin yalnızca 1,3 milyar lira seviyesinde kaldığını, yani yüz binde 2’lik bir orandan söz edildiğini aktarıyor. Bu krizin bankacılık sektörüne sirayet etmesinin söz konusu olmadığını ifade ediyor.

Türkiye’de şirket tahvil piyasasının 1 trilyon lira, tasfiye kapsamındaki fonlar ve onlarla ilişkili şirket tahvili miktarının 55,2 milyar lira olduğunu açıklayan Şimşek, 1-16 Eylül tarihleri arasında sistemden 401 milyar lira çıktığı iddiasına ilişkin tüm iddiaların titizlikle incelendiğini dile getiriyor. MKK verileri üzerinden MASAK’ın hesaplama yaptığını ve 401 milyar liranın 306 milyar lirasının fonların kendi aralarında ve grup şirketleriyle yaptıkları işlemlerden kaynaklandığını belirtiyor. Kalan yaklaşık 95 milyar liranın tamamının savcılıklar ve ilgili kurumlar tarafından incelemeye alındığını, bu süreçte geri kazanılan tutarların TMSF’nin Gönüllü İade ve Geri Kazanım Hesabı’na aktarıldığını kaydediyor.

Bu süreçte Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ve kendilerinin tavrının çok net olduğunun altını çizen Bakan Şimşek, hiç kimsenin makamına, unvanına veya bağlantılarına bakmadıklarını, kim olursa olsun üzerine gittiklerini ifade ediyor. Gereken araştırma ve incelemelerin yapıldığını, savcılıkların gereken işlemleri ve tedbirleri aldığını, mal varlıklarına tedbirler konulduğunu söylüyor.

Küresel endeks sağlayıcılarından Morgan Stanley Capital International’ın (MSCI) ekim ayındaki açıklamasının son derece makul ve yapıcı olduğunu belirten Şimşek, fon rehberinin ağustosta yayımlandığını ve şeffaflığı artırdıklarını söylüyor. Ağustos sonunda açıklanan Fon Rehberi ile fonlarla ilişkili işlemleri ve yoğunlaşma risklerini yeniden tanımladıklarını, bu alanda önemli mesafe kat ettiklerini ekliyor. Kalıcı bir reform çalışmasının taslağının büyük oranda tamamlandığını, sektörün görüşlerinin alındığını ve parti grubunda nihai şeklinin verileceğini belirtiyor. Bu düzenleme ile sistem inşası üzerinde durulacağını, gözetim ve denetimin Borsa İstanbul’da ve SPK’da sadece bireylerin inisiyatifine bırakılmayacağını vurguluyor.

TÜBİTAK ile bu konuyu konuştuklarını dile getiren Şimşek, geliştirilecek algoritmalarla piyasanın anlık olarak izleneceğini açıklıyor. Piyasa bozucu eylemleri, manipülasyonu ve içeriden öğrenenlerin ticaretini çok erken aşamada tespit edip uyarı verecek bir sistem kurulacağını belirtiyor. Yeni yasa teklifinin yakında Meclis’e gideceğini, özellikle koordineli işlemlerde, fonlar üzerinden yapılan manipülasyonlarda cezaların örgütlü suç gibi kapsama alınıp artırılacağını kaydediyor. Aralık ortasında kalıcı reformun şekillenmiş olacağına inandığını ifade ediyor.

Ekonomi ve Reel Sektöre Destek Adımları

Sermaye piyasalarının sağlıklı işleyişinin önemine işaret eden Bakan Şimşek, vatandaşların birikimlerine manipülasyon üzerinden zarar verenlere karşı çok güçlü tedbirler geleceğini vurguluyor. Aralık ortasında G20 Liderler Zirvesi kapsamında ABD’ye gideceğini aktaran Şimşek, burada MSCI’ın üst yönetimiyle ve bu konularda endişeleri olan hem Türkiye’deki hem de küresel yatırımcılarla bir araya geleceklerini belirtiyor.

Yapılandırma ile affın karıştırılmaması gerektiğinin altını çizen Şimşek, yapılandırmanın bir kolaylık olduğunu söylüyor. Af konusunda tavırlarının çok net olduğunu, bu dönemde reel sektöre her türlü desteği verdiklerini ifade ediyor. Yapılandırma konusunda da gereken desteği vereceklerini açıklıyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı’nın 72 aya kadar taksit yetkisi bulunduğunu, KDV alacağının 9-12 ay taksit yapılabilirken 36 aya çıkarıldığını belirtiyor. Taksitlendirmede genelde teminat istenmezken, 10 milyon liraya kadar teminat istemediklerini, 10 milyon liranın üzerindeyse yüzde 50 teminat istediklerini kaydediyor. Taksitlendirme faizlerinin ciddi bir şekilde indirileceğini ve enflasyon hedefine paralel olacağını, örneğin 2027 enflasyon hedefi olan yüzde 21’in altına indirileceğini aktarıyor.

Bazı sektörlere asgari ücret desteği verdiklerini ve bu destekleri 2027 yılında daha da artıracaklarını dile getiren Şimşek, finansmana erişim ve diğer konularda reel sektöre çok güçlü destekler vermeye devam edeceklerini vurguluyor. Merkez Bankasının faizi indirdiğini anımsatan Şimşek, enflasyon düştükçe finansmana erişimin daha makul maliyetlerle devam edeceğine inandıklarını belirtiyor. Merkez Bankasının son birkaç ay içinde KOBİ’lere yönelik kredi büyüme limitini iki kez artırarak aylık yüzde 5,5’e çıkardığını, dolayısıyla KOBİ’lerde kredi büyümesinin önünde bir sorun kalmadığını ifade ediyor. Büyük şirketler için de Türk lirası ticari kredilerde aylık büyüme oranının yüzde 2’den yüzde 2,5’e çıkarıldığını ekliyor. Böylece bir taraftan finansman maliyetleri aşağı inerken, diğer taraftan krediye erişimin önündeki makro ihtiyati tedbirler gevşetiliyor.

Emekli maaşlarına yönelik düzenlemeye ilişkin de açıklamalarda bulunan Bakan Şimşek, bütçeyi bozmadan, finansal istikrarı tehlikeye atmadan ve ülkenin kazanımlarını heba etmeden emeklilere yönelik iyileştirme yapılacağını kaydediyor. Bu iyileştirmenin nasıl olacağına ilişkin teknik çalışmaların aralık içinde tamamlanacağını, kapsayıcı ve adil olacağını belirtiyor. Yaşa ve ödenen prim gün sayısına göre ödemelerin farklı olacağını, adaletin çok önemli olduğunu vurguluyor.

Yorum Yap

Benzer Haberler

Tümü
Bakan Şimşek Piyasa Manipülasyonuna Karşı Algoritmik Takip Sistemi Kuruluyor
Bakan Şimşek Piyasa Manipülasyonuna Karşı Algoritmik Takip Sistemi Kuruluyor
ABD’de Hava Trafik Kontrol Sistemi Arızası Tüm Uçuşları Durdurdu
ABD’de Hava Trafik Kontrol Sistemi Arızası Tüm Uçuşları Durdurdu
Eisenkot Netanyahu görevde olduğu sürece İsrail’de adil seçim yapılamayacağını belirtti
Eisenkot Netanyahu görevde olduğu sürece İsrail’de adil seçim yapılamayacağını belirtti
Kerkük Valiliğine Türkmen Siyasetçi Kahtan Vindavi Seçildi
Kerkük Valiliğine Türkmen Siyasetçi Kahtan Vindavi Seçildi
Ali Koçtan COP31de sunucuya Türkiye uyarısı
Ali Koçtan COP31de sunucuya Türkiye uyarısı
Uraloğlu Gaziantep’e Hızlı Tren Müjdesi Verdi Bölünmüş Yol Uzunluğunu Artıran Açılışlar Yaptı
Uraloğlu Gaziantep’e Hızlı Tren Müjdesi Verdi Bölünmüş Yol Uzunluğunu Artıran Açılışlar Yaptı
Haberin Doğru Adresi
Yeni İstiklal Gazetesi Kıbrıs

Türkiye’nin en güçlü ve en iddialı haber teması: Seobaz Haber Teması. Hız, SEO uyumu ve modern tasarımıyla rakiplerinizi geride bırakın, haber sitenizi zirveye taşıyın.

2025 Seobaz Haber Teması © Tüm hakları saklıdır. Seobaz Haber Teması