USD49,37EUR55,23ALTIN6.607,38Istanbul17° Yağmurlu4:23ÖĞLE'YEKALAN SÜRE
Yapay zeka şirketlerinin kârlılık endişeleri ve Orta Doğu’daki jeopolitik gerilim, küresel piyasalarda büyük oynaklık yaratıyor. Yatırımcılar gelişmeleri izliyor.
Küresel piyasalar, yapay zeka şirketlerinin kârlılıklarına yönelik artan endişeler ve Orta Doğu’daki jeopolitik belirsizliklerle büyük bir oynaklık yaşıyor. ABD merkezli yapay zeka devi OpenAI’ın gelir beklentilerine ilişkin soru işaretleri teknoloji hisselerini baskılarken, Fed yetkililerinin şahin açıklamaları ve yükselen petrol fiyatları da yatırımcı kararlarını doğrudan etkiliyor. Bu gelişmeler, dünya genelinde merkez bankalarının para politikaları ve enflasyon görünümü üzerindeki baskıyı artırıyor.
OpenAI’ın yıllık gelir hedeflerine ulaşamayabileceğine dair oluşan soru işaretleri, teknoloji şirketlerinin hisselerinde baskı oluşturdu. Bu durum, özellikle yapay zeka alanındaki şirket kârlılıklarının sürdürülebilirliğine yönelik değişken beklentileri artırıyor.
OpenAI ile büyük miktarlı iş anlaşmaları bulunan teknoloji şirketi Oracle’ın hisseleri bu gelişmeyle yüzde 5,5 geriledi. Yapay zeka bağlantılı diğer şirket hisseleri de düşüş yaşadı. Analistler, gelecek haftadan itibaren hızlanacak bilanço sezonunda açıklanacak şirket finansal sonuçlarının yapay zeka ve teknoloji alanındaki gelişmelerde başat rol oynayacağını belirtiyor.
Orta Doğu’daki jeopolitik gelişmeler, dünya genelinde merkez bankalarının para politikalarını etkilemeyi sürdürüyor. ABD ile İran arasındaki görüşmeler arabulucular aracılığıyla ilerlese de bölgedeki tansiyon petrol fiyatlarına yansıyor.
ABD Başkanı Donald Trump, önceki gün İran ile savaşı sona erdirmek için anlaşma yapmak istemediğini belirtirken, dün ise 3 Kasım’daki Kongre ara seçimlerine kadar İran’a herhangi bir saldırı düzenlemeyeceklerini açıkladı. Trump, Tahran’la verimli görüşmeler yürüttüklerini ve İran’ın ekonomik ve askeri açıdan “çok kötü bir durumda” olduğunu dile getirdi.
Trump’ın açıklamaları karşısında Hürmüz Boğazı’nda bazı gemilerin hedef alındığına yönelik haberler ve ABD’nin körfez kıyılarını etkileyen kasırga, enerji arzına ilişkin endişeleri artırdı. Aralık vadeli Brent petrolün varil fiyatı dün 104 doları aşarken, yeni günde yüzde 1,4 düşüşle 102,8 dolara çekildi.
Enerji arzına yönelik beklentilerin enflasyon riskleri üzerindeki etkileri izlenirken, Fed yetkililerinin açıklamaları da takip edildi. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller, İstanbul Ekonomi Forumu’nda yaptığı konuşmada, ilave faiz artışlarının gerekebileceğine işaret etti.
Waller, ekonomik verilerin beklentiler doğrultusunda gelmeye devam etmesi halinde enflasyonun yüzde 2 hedefine daha hızlı dönmesini desteklemek için ilave faiz artışları beklediğini söyledi. Faiz artışlarının zamanlamasında esneklik bulunduğunu da ekledi.
St. Louis Fed Başkanı Alberto Musalem ise enflasyonu zamanlı bir şekilde hedefe geri getirmek için para politikasının daha fazla sıkılaştırılmasının gerekeceğini belirtti. Mevcut gelişmeler ekseninde tahvil piyasalarındaki satıcılı seyir, ABD Hazine Bakanlığı’nın 6 milyar dolara kadar uzun vadeli tahvil geri alımı gerçekleştirmesiyle bir miktar azaldı.
ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi dün yaklaşık 5 baz puan düşüşle yüzde 5,24’e gerilemesinin ardından yeni günde yüzde 5,22’de bulunuyor. Dolar endeksi dün yüzde 0,1 düşüşle 102,1’e inerken, yeni işlem gününde de yüzde 0,1 azalışla 102 seviyesine indi. Tahvil faizlerindeki düşüş ve dolardaki güç kaybından destek bulan altının onsu ise yüzde 1,2 artışla 4 bin 184 dolardan alıcı buluyor.
Bu gelişmelerle New York borsasında S&P 500 endeksi yüzde 0,47, Nasdaq endeksi yüzde 1,25 düşerken, Dow Jones endeksi yüzde 0,10 yükseldi. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.
Avrupa borsaları dün satıcılı bir seyir izlerken, bölge tahvil piyasalarındaki satış baskısı ve enerji maliyetlerindeki artış fiyatlamalarda etkili oldu. İngiltere Merkez Bankası (BoE) Başkanı Andrew Bailey, İstanbul Ekonomi Forumu’nda yaptığı konuşmada, artan belirsizliklere rağmen küresel finansal sistemin direncini koruduğunu ancak rehavete kapılmamak gerektiğini vurguladı.
Bailey, Orta Doğu’daki savaşın büyüme, enflasyon ve faiz oranlarına ilişkin büyük bir belirsizlik yarattığını dile getirdi. Yapay zekayla bağlantılı finansmanın hızla genişlemesinin yeni risklere maruz kalınmasına yol açtığını, ancak yapay zekanın potansiyel büyüme katkılarının da belirgin hale gelmeye başladığını aktardı.
Dün açıklanan verilere göre, Almanya’da ihracat ağustosta önceki aya kıyasla yüzde 0,8 azalarak beklentilerin altında gerçekleşti. Aynı dönemde ithalat yüzde 0,9 yükselirken, ülkenin dış ticaret fazlası 19,5 milyar avroya geriledi. Alman hükümeti, bu yıl için ekonomik büyüme tahminini yüzde 0,5’ten yüzde 1,3’e yükseltti.
Bu gelişmelerle İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,16, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,35, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 1,18 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,51 düştü. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.
Asya borsaları karışık seyretti. Orta Doğu endişeleriyle artan enerji maliyetleri ve yapay zeka şirketlerinin kârlılıklarına ilişkin sorgulamalar risk iştahını törpüledi. Japonya’da teknoloji şirketlerindeki gerileme dikkati çekerken, Çin ve Hong Kong merkezli altın madeni şirketlerinin hisseleri artış kaydetti.
Hong Kong’da Zijin Gold International hisseleri yüzde 5, Zhaojin Mining hisseleri yüzde 3,45, Çin’de Chifeng Gold hisseleri yüzde 3,01 ve Shandong Gold hisseleri yüzde 3 yükseldi. Bölgede bugün açıklanan verilere göre, Japonya’da hanehalkı harcamaları ağustos ayında yıllık bazda yüzde 3,1 geriledi.
Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,1 ve Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,6 düşerken, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,2 yükseldi. Güney Kore’de piyasalar tatil nedeniyle günü kapalı geçirdi.
Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,75 değer kazanarak 12.213,58 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yatay seyretti.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek dün, “Ekonomi ve Finansta Milli Vizyon Zirvesi”nde yaptığı konuşmada, TEFAS’a açık 17 fonun tasfiye edildiğini ve 43 bin fon katılımcısının paralarının ilgili bankalara transfer edildiğini bildirdi.
Dolar/TL dünü 49,2630’dan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 49,3420’den işlem görüyor. Analistler, bugün yurt içinde sanayi üretiminin, yurt dışında ise Japonya’da makine siparişleri, ABD’de Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi ve enflasyon beklentisi verilerinin takip edileceğini belirtiyor.
Yorum Yap